|
توانمندیها و قابلیت های منابع طبیعی و زیست محیطی استان :
الف – کشاورزی :
مساحت استان زنجان 22164 کیلومتر مربع است که از این مقدار 36 درصد را کوه ها ، 24 درصد را تپه ها ، 28 درصد را تراس ها و 12 درصد ما بقی را دشت های دانه ای تشکیل می دهند . جنگل های استان 92 هزار هکتار و مراتع 1200 هزار هکتار را در بر می گیرد . از نظر قابلیت اراضی ، حدود 40 درصد اراضی استان حفاظتی بوده و غیر قابل بهره برداری می باشد . حدود 27 درصد اراضی مرتع محسوب گردیده ، قابل کشت نمی باشد و 40 درصد اراضی نیز قابل کشت است که با توجه به وضعیت توپو گرافیک اراضی و منابع آبی موجود دو سوم آن کشاورزی قابلیت کشت آبی دارد . عمده ترین محصولات زراعی استان را گندم ، جو ، نباتات علوفه ای ، سیب زمینی ، گوجه فرنگی و پیاز تشکیل می دهد. همچنین استان زنجان در تولید حبوبات در بین استان های کشور در ردیف دهم و در تولید نباتات علوغه ای در ردیف 12 قراردارد و محصول چغندر قند استان نیز دارای بالاترین عیار قند می باشد . مهمترین محصولات دائمی ( باغی) استان انگور ، زیتون و میوه های دانه دار و هسته دار است. از نظر میزان تولید زیتون در بین 28 استان ردیف اول و از نظر انگور در رتبه هشتم می باشد . به بیان دیگر 2 درصد گندم کشور ، بیش از 4 درصد حبوبات ، حدود 6 درصد پیاز ، 3 درصد سیب زمینی ، حدود 5 درصد انگور و حدود 40 درصد زیتون کشور در استان زنجان تولید می شود . استان زنجان از حیث وجود مراتع و به تبع آن امکانات دامداری نیز قابلیت های فراوانی داشته و 4/2 درصد دام های کشور به استان زنجان اختصاص دارد . در تولید محصولات دامی ، استان زنجان دارای مازاد است و محصولات دامی آن بـــــه سایر استانها صادر می شود. ( از جمله می توان به صدور شیر ، گوشت قرمز ، گوشت مرغ ، تخم مرغ و عسل اشاره نمود ) .
ب – منابع آبی :
استان زنجان از حیث منابع آبی از پتانسیلی حدود 4 میلیارد متر مکعب برخوردار می باشد که 5/3 درصد منابع آبی کشور را تشکیل می دهد . آبهای سطحی 25 درصد و آبهای زیر زمینی 75 درصد کل منابع آبی استان را تشکیل می دهد . میزان بهره برداری از منابع آبهای سطحی استان حدود 10 درصد و این میزان برای آبهای زیر زمینی حدود 78 درصد بوده است ( این نسبت ها در سطح کل کشور به ترتیب معادل 47 درصد و 88 درصد است ) . در نتیجه ، این بخش ( به ویژه منابع آبهای سطحی ) به میزان زیادی قابل توسعه بوده و در صورت بهره گیری از ظرفیت های بلا استفاده منابع آبی استان ، بخش های کشاورزی ، دامداری و صنعت بهره های فراوانی از آن خواهند برد ، یعنی توسعه منابع آبی ، توسعه سایر بخش ها را نیز در پی خواهد داشت . متوسط بارندگی سالانه استان در طول 30 سال گذشته حدود 310 میلی متر بوده و پتانسیل آبهای سطحی استان بیش از 3 میلیارد متر مکعب می باشد . همچنین تخلیه سالانه منابع آبهای زیر زمینی استان بیش از یک میلیارد متر مکعب ( از طریق قنات ، چشمه ها ، چاههای عمیق و نیم عمیق ) است .
قابلیت ها ی منابع طبیعی و زیست محیطی :
1- موقعیت ویژه اقلیمی و خصوصیات جغرافیائی مناسب استان ،باعث ایجاد زیستگاههای متنوع و متعدد ، جهت تداوم حیات گونه های جانوری و گیاهی مرتعی شده است .
2- وجود منطقه حاصل خیز طارم و تنوع کشت .
3- گونه های نادر در پوشش گیاهی و مرتعی .
4- وجود رودخانه دایمی قزل اوزن .
5- تنوع حیات وحش و وجود مناطق حفاظت شده متعدد .
6- وجود چشمه سارها ، چشم اندازها و آثار طبیعی در ارتفاعات جنوبی و جنوب غربی استان .
7- وجود امکانات بالقوه جهت ممانعت از آلوده سازی آب ، خاک و هوا .
8- مکان یابی و ارزیابی زیست محیطی شهرک های صنعتی .
قابلیت ها ی بخش صنعت استان :
1- قرار گرفتن استان در مسیر جاده ترانزیت – آزاد راه و راه آهن .
2- همجواری با استان های مهم صنعتی کشور به خصوص تهران .
3- وجود واحدهای صنعتی قوی در صنایع برق و الکترونیک ، نساجی و مواد غذائی .
4- دسترسی به شبکه های قوی انتقال برق ، گاز ، نفت و ...
5- برخورداری از پتانسیل های آبی و ظرفیت های مناسب معدنی .
6- نزدیکی به بازارهای مصرف داخلی و صادراتی
قابلیت ها ی بخش راه و ترابری :
1- قرار گیری استان در مسیر ترانزیت تهران – اروپا .
2- همسایگی با هفت استان و ارتباط با پایتخت از طریق آزاد راه ، راه آهن و هواپیما .
3- وجود شبکه های بین منطقه ای در ایجاد و تسهیلات حمل و نقل جاده ای .
4- اولویت امر بهسازی و نوسازی خطوط موجود شبکه راه آهن .
5- تاکید بر نگهداری و حفظ سرمایه گذاری های انجام شده .
6- قرار گیری در مسیر طبیعی اتصال شمال غرب و غرب به شمال کشور .
قابلیت ها ی بخش انرژی :
1- موقعیت ممتاز استان از نظر دسترسی به خطوط اصلی انتقال نفت و گاز و فرآورده های نفتی .
2- امکان سهولت تامین نیروی انسانی ، فن آوری و لوازم مورد نیاز بخش از تهران .
3- افزایش سهم گاز طبیعی و تامین سوخت مورد نیاز ( صنعتی ، تجاری و مسکونی )
4- وجود سیستم برای خطوط و پست های انتقال و فوق انتقال .
5- وجود کارخانجات مرتبط با صنعت برق در منطقه از جمله ایران ترانسفو و پارس سوئیچ .
6- وجود پست 63/230/400 کیلو ولت غایتی در منطقه که تامین انرژی از 5 نیروگاه را ممکن می سازد .
قابلیت ها ی بخش عمران شهری و مسکن :
عمده ترین قابلیت ها و امکانات ، عبور جاده ترانزیت تهران – اروپا از حاشیه شهرهای مهم استان که دسترسی های شرقی ، غربی استان را تسهیل کرده است .
1- نزدیکی به عمده ترین کانون های جمعیتی و قطب های صنعتی .
2- دسترسی شهرهای عمده استان به بزرگراه ارتباطی زنجان – تهران و در اینده نزدیک زنجان – تبریز .
3- قابلیت جمعیت پذیری شهرهای استان .
4- وجود زمین های مناسب ارزان در اغلب نقاط شهری برای ساخت و ساز مسکن .
5- جوانی جمعیت و وجود نیروی انسانی برای بهره گیری در فرآیند توسعه اجتماعی – اقتصادی .
قابلیت ها ی بخش عمران روستائی :
1- توان اقتصادی بالقوه در بخش کشاورزی در جهت رشد و توسعه روستاها
2- وجود زمین های مناسب کشاورزی ( آبی – دیم ) برای توسعه کشت .
3- توزیع محصولات کشاورزی استان . 4- استمرار اجرای طرح های عمرانی در مناطق روستائی . |