اشنایی با شهرهای ایران  وکشورهای جهان

تاریخ‌نویسانی همچون حمزه اصفهانی، نام پیشین این شهر را ریواردشیر (ریشهر) نوشته‌اند و نقل کرده‌اند که خط پارسی میانه گشته‌دبیره (گشتگ‌دبیره) که کتاب‌های پزشکی و اخترشناسی را با آن می‌نوشتند از این بندر برخاسته‌است.^[۳] همچنین نوشته‌اند که گروهی از دبیران ساسانی پس از فتح تیسفون به‌دست عرب‌ها، به ریشهر (ماهشهر) پناه بردند.^[۴]

نام کهنی که پس از آن در متون برای این شهر دیده می‌شود ماچول است. این نام بعدها به صورت ماشول و معشور درآمده و سپس با تصویب فرهنگستان زبان و ادب فارسی در سال ۱۳۴۴ این نام به ماهشهر تغییر پیدا کرد. مردم بومی به آن مه‌شور می‌گویند.^[۵]

ماچول منطقه‌ای سرسبز بوده چنان‌که ابن بطوطه جهانگرد اندلسی در سفرنامه خود نوشته‌است: «از بندر ماچول تا هندوان در زیر سایه درختان راه می‌رفتیم و در روز روشن از انبوهی درختان کم‌تر نور آفتاب را می‌دیدیم.» هندوان در این‌جا نامی دیگر باری هندیجان است.^[۶]

حمدالله مستوفی بنای شهر را به لهراسب کیانی نسبت داده‌است. در ناحیه ریشهر از روزگار ساسانی و اشکانی گمرکخانه وجود داشته‌است. در سدهٔ چهارم، فاصله ریشهر تا ارگان (اَرَّجان) و مَهرُبان یک مرحله بود. حمدالله مستوفی آن را «ریصهر» ضبط کرده و گفته‌است که پارسیان آن را ریشهر می‌گفتند و به «بربیان» نیز معروف بود. هوای آنجا گرم و متعفن بود، به طوری که مردمش در تابستان به قلعه‌ها که هوای خوب داشته می‌رفتند.^[۷] ابن بطوطه ، این بندر را «ماجول » نامیده (ج 1، ص 200) که به نظر سلطانی بهبهانی ، همان معشور است که از عشر (گمرک ) گرفته شده است (ص 227). به نوشتة ابن بطوطه ، ماجول شهر کوچکی بوده با زمینهای شوره زار و بدون درخت و سبزه ، و دارای یکی از بزرگترین بازارها بوده و از رامز (رامهرمز) به آنجا حبوبات می برده اند، و از ماجول تا رامز از طریق بیابان سه روز راه بوده است 0(سفرنامة ابن بطوطه )

[ویرایش] مردم

مردم ماهشهر بیشتر از گروه های قومی مختلف عربی و لری تشکیل شده اند اما بیشتر مردم ‌زبان فارسی می دانند و با همین زبان صحبت می کنند. بخشی نیز به عربی گفت‌وگو می‌کنند.

اکثر فارسی‌زبانان مهاجر بعدی از شهرستان هندیجان و اطراف آن (گویش به زبان محلی) یا کارکنان شرکت نفت از سایر شهرهای مجاور و دیگر مناطق ایران می‌باشند که به ماهشهر آمده‌اند.^[۸] بندریان از تیره کعبیان قبان عراق بودند که به خاطر طاعون ۱۱۰۶ از عثمانی به ماهشهر آمدند و پس از مدتی فارس‌زبان شدند.^[۹]

ساکنان مهاجر از شهرهای اطراف استان مانند کهگیلویه وبویر احمد و لرستان و شهرهای شمال استان خوزستان نظیر ایذه و هفت گل و نظایر آنها که در جستجوی کار و شغل به این شهر مهاجرت کرده اند، به لهجه بختیاری سخن می گویند. افزون بر این‌ها، به علت مجاورت این شهر با شهر هندیجان که اساسا بخشی از این شهر به شمار می رود، گویش هندیجانی مشابه با گویش بوشهری نیز در این شهر رواج دارد.این شهر به دلیل وضع طبیعی مناسب بندرگاهی و اجرای طرحهای صدور فراورده‌های نفتی پالایشگاه آبادان و همچنین نزدیکی به بندرامام خمینی و مجتمعهای پتروشیمی مجاور آن ، شهری مهاجرپذیر بوده است ، به طوری که در 1365 شمسی از 71808تن جمعیت آن ، 8ر31% متولد شهرهای دیگر، 12% متولد نقاط روستایی ، و 3% نیز اتباع غیرایرانی بودند.

[ویرایش] صنعت

مهم‌ترین صنعت ماهشهر پتروشیمی و کشتیرانی می‌باشد. پتروشیمی بندر امام خمینی جزء بزرگ‌ترین پتروشیمی‌ها در خاورمیانه می‌باشد. بندر ماهشهر همچنین بزرگ‌ترین بندر جنوب غرب کشور است که بخش عظیمی‌از صادرات ایران از این بندر صورت می‌گیرد.

در ده سال اخیر با راه اندازی پروژه‌های پتروشیمی منطقه ویژه اقتصادی در ماهشهر این شهر یکی از شهرهای صنعتی نه تنها خوزستان بلکه ایران شده‌است.

شرکت‌هایی چون پتروشیمی تندگویان، فجر، امیرکبیر، مارون، بوعلی، خوزستان و... در منطقه ویژهٔ ماهشهر قرار دارند. وجود صنایع عظیم پتروشیمی دراین شهر مردم بسیاری از شهرهای مجاور و حتی غیر مجاور را به ماهشهر کشانده که طی چندسال اخیر ارزش ملک در ماهشهر به حد بی سابقه‌ای رشد کرده‌است. در سال ۸۴ نیز بزرگترین کارخانهٔ لوله سازی کشور در ماهشهر به بهره برداری رسید. در این شهر سه دانشگاه وجود دارد: دانشگاه آزاد اسلامی ، دانشگاه پیام نور و شعبه‌ای از دانشگاه صنعتی امیرکبیر (پردیس). شهرداری ماهشهر با قدمتی بالغ بر نیم قرن (تاسیس1333 )توانسته جزو شهرداریهای مطرح استان و کشور محسوب گردد.

 ماه‌شهر يكي از قديمي‌ترين بنادر خليج‌فارس است و از آن‌جا كه اولين بندري بوده كه كشتي هاي مسير بصره به اروندرود و به هند از آن‌جا مي‌گذشته‌اند، همواره مورد توجه بوده است. علاوه بر اين در دوره معاصر به علت صدور فرآورده هاي نفتي از طريق اين بندر اهميت آن بيش از پيش شده است. بندر ماه‌شهر يكی از بنادر مهم استان خوزستان بوده و از لحاظ صدور نفت اهميت خاصی دارد. با احداث واحد بزرگ مجتمع شيميايی در بندر امام خمينی بيش از پيش بر اهميت و اعتبار شهرستان بندر ماه‌شهر افزوده شده است.

مکان های دیدنی و تاریخی

از مكان هاي تاريخي و ديدني شهرستان ماه‌شهر اطلاعات مستندي در دست نيست.  

صنايع و معادن

بندر ماه‌شهر يكی از بنادر مهم استان خوزستان بوده و از لحاظ صدور نفت اهميت خاصی دارد. با احداث واحد بزرگ مجتمع شيميايی در بندر امام خمينی بيش‌از‌پيش بر اهميت و اعتبار شهرستان بندر ماه‌شهر افزوده شده است. صنايع سبك مانند صنايع غذايی چوب و وسائط حمل و نقل از ديگر صنايع شهرستان هستند. عمده‌ترين معدن اين شهرستان نفت و گاز بوده كه نفت عمده ترين صادرات منطقه را تشكيل می دهد.  

مشخصات جغرافيايي

شهرستان بندر ماه‌شهر با 5/7312 كيلومتر مربع مساحت در جنوب استان خوزستان و در منتهی اليه شمال خاوری خورموسی واقع شده است. اين شهرستان از شمال به بهبهان، رامهرمز، اهواز و از باختر به شهرستان شادگان از خاور به شهرستان بهبهان و از جنوب به خليج فارس محدود است. بندرماه‌شهر مركز اين شهرستان، با 17 كيلومتر مربع مساحت بين 30 درجه و 32 دقيقه و 30 ثانيه پهنای شمالی و 49 درجه و 10 دقيقه و 30 ثانيه درازای خاوری قرار دارد. بلندی اين شهرستان از سطح دريا 5 متر و آب و هوای آن مرطوب است. بندرماه‌شهر و بندر امام خمينی و هنديجان از شهرهای مهم اين شهرستان محسوب می شوند.